WYJAŚNIENIE AKCJI RYNKÓW WSCHODZĄCYCH
Poznaj akcje rynków wschodzących, najważniejsze ryzyka i czynniki wzrostu wpływające na globalne strategie inwestycyjne.
Czym są akcje rynków wschodzących?
Akcje rynków wschodzących odnoszą się do akcji spółek z siedzibą w krajach o rozwijającej się gospodarce. Kraje te zazwyczaj doświadczają szybkiej industrializacji, rozwoju infrastruktury i przyspieszenia wzrostu gospodarczego, ale mogą jeszcze nie spełniać standardów dochodów i stabilności gospodarek rozwiniętych.
Termin „rynki wschodzące” obejmuje szereg krajów o zróżnicowanej charakterystyce, w tym duże gospodarki, takie jak Chiny, Indie i Brazylia, a także mniejsze rynki wschodzące, takie jak Wietnam, Nigeria czy Kazachstan. Podstawowa różnica tkwi w ich przejściowej fazie gospodarczej – oferującej wysoki potencjał wzrostu, ale również wyższą niż przeciętna zmienność.
Inwestowanie w akcje rynków wschodzących daje inwestorom dostęp do dynamicznych gospodarek przechodzących transformację strukturalną. W dużej mierze ten wzrost jest napędzany zmianami demograficznymi, rosnącą konsumpcją, urbanizacją i coraz większym dostępem do kapitału. Korporacje międzynarodowe również mogą skorzystać na ekspansji na te rynki, co dodatkowo napędza rozwój firm krajowych.
Rynki wschodzące są zazwyczaj klasyfikowane przez dostawców indeksów na podstawie różnych kryteriów:
- Indeks rynków wschodzących MSCI: Jeden z najczęściej używanych indeksów, obejmujący 24 kraje (stan na 2024 r.), w tym Koreę Południową, Tajwan i Republikę Południowej Afryki.
- Indeks rynków wschodzących FTSE: Obejmuje kraje z rynkami akcji, na których można inwestować, o płynności i które podlegają stopniowemu rozwojowi.
Indeksy te pomagają zarządzającym funduszami i inwestorom śledzić wyniki akcji rynków wschodzących i odpowiednio alokować aktywa. Produkty takie jak fundusze ETF i fundusze inwestycyjne są zazwyczaj wykorzystywane do dostępu do tych akcji, oferując dywersyfikację w wielu krajach i sektorach.
Kluczowe sektory na rynkach wschodzących często różnią się od sektorów rozwiniętych, z większym udziałem sektora finansowego, energetycznego, surowcowego i technologicznego. Co więcej, wpływ państwa w wielu regionach może wpływać na ład korporacyjny i prawa akcjonariuszy, komplikując decyzje inwestycyjne.
Należy również zwrócić uwagę na różnicę między rynkami wschodzącymi a rynkami granicznymi. Rynki graniczne są jeszcze mniej rozwinięte i mogą nie mieć płynności, infrastruktury rynkowej i stabilności politycznej, co czyni je bardziej ryzykownymi, ale potencjalnie lukratywnymi dla inwestorów o wysokiej tolerancji ryzyka.
Akcje rynków wschodzących zapewniają korzyści z dywersyfikacji portfela, ponieważ ich cykle gospodarcze mogą nie być ściśle skorelowane z rynkami rozwiniętymi. W połączeniu z ich potencjałem wzrostu, czynią je cennym – choć zmiennym – elementem zrównoważonego globalnego portfela.
Charakterystyka gospodarek rynków wschodzących
- Niższy PKB na mieszkańca w porównaniu z krajami rozwiniętymi
- Szybka industrializacja i urbanizacja
- Rozwój infrastruktury i klasy średniej
- Zróżnicowane otoczenie polityczne i regulacyjne
- Wyższa zmienność i wahania kursów walut
Ogólnie rzecz biorąc, akcje rynków wschodzących stanowią ekscytujący, choć złożony, segment globalnych inwestycji. Ich potencjał długoterminowego wzrostu kapitału sprawia, że są często brane pod uwagę przez inwestorów nastawionych na wzrost i zdywersyfikowanych globalnie.
Kluczowe ryzyka związane z inwestowaniem w akcje rynków wschodzących
Chociaż potencjał wzrostu oferowany przez akcje rynków wschodzących (EM) jest atrakcyjny, inwestycje te wiążą się z unikalnym zestawem ryzyk. Zrozumienie i zarządzanie tymi ryzykami jest niezbędne dla inwestorów, którzy chcą wykorzystać szanse, nie dając się zaskoczyć zmienności lub niestabilności.
1. Niepewność polityczna i regulacyjna
Rynki wschodzące często doświadczają niestabilności politycznej, nagłych zmian polityki lub zmian w ramach regulacyjnych. Wybory, niepokoje polityczne i interwencje rządu w przedsiębiorstwa prywatne mogą bezpośrednio wpływać na wyniki rynku. Na przykład kontrola kapitału lub nagłe podwyżki podatków mogą zmniejszyć zwroty dla inwestorów lub ograniczyć repatriację zysków.
Inwestorzy muszą również zmagać się z niespójnymi rządami prawa i słabszą ochroną akcjonariuszy w porównaniu z rynkami dojrzałymi. Nacjonalizacja branż lub restrukturyzacja przedsiębiorstw narzucona przez rząd może znacząco wpłynąć na wyceny akcji.
2. Zmienność kursów walutowych i walutowych
Wahania kursów walutowych stanowią poważne ryzyko dla inwestycji w akcje rynków wschodzących. Gospodarki wschodzące często borykają się z presją inflacyjną, dewaluacją lub niedoborami walut obcych. Ponieważ większość inwestorów zagranicznych posiada aktywa denominowane w walutach lokalnych, każda deprecjacja może obniżyć zyski po przeliczeniu na walutę bazową, taką jak dolar amerykański lub euro.
To ryzyko walutowe jest często bardziej widoczne w gospodarkach z dużym deficytem na rachunku bieżącym lub wysokim poziomem zadłużenia zagranicznego, co czyni je podatnymi na ryzyko w okresach ucieczki kapitału lub rosnących stóp procentowych w krajach rozwiniętych.
3. Płynność i infrastruktura rynku
Rynki akcji w wielu krajach rynków wschodzących charakteryzują się niższą płynnością i słabo rozwiniętą infrastrukturą handlową. Spready między cenami bid i ask mogą być wysokie, a zawieranie dużych transakcji bez wywołania zmian na rynku może być trudne. W czasach kryzysu płynność finansowa może całkowicie zaniknąć, pogłębiając straty.
Ponadto ograniczona przejrzystość finansowa i mniej rygorystyczne ujawnianie informacji przez przedsiębiorstwa utrudniają ocenę spółek. Ta nieprzejrzystość może prowadzić do błędnych wycen lub większego ryzyka oszustw i niewłaściwego zarządzania.
4. Wrażliwość ekonomiczna
Rynki wschodzące są często silnie uzależnione od określonych sektorów, takich jak surowce, produkcja przemysłowa czy rolnictwo. Mogą być podatne na globalne cykle gospodarcze i spadki popytu. Na przykład eksporterzy surowców, tacy jak Rosja czy Chile, borykają się ze znaczną zmiennością związaną z globalnymi cenami ropy naftowej i metali.
Globalna polityka handlowa, cła lub zmiany w strategiach łańcucha dostaw mogą nieproporcjonalnie wpływać na gospodarki rynków wschodzących. Pandemia COVID-19 uwypukliła, jak nagłe wstrząsy zewnętrzne mogą osłabić rynki wschodzące, zarówno pod względem finansowym, jak i pod względem opieki zdrowotnej i zdolności zarządzania.
5. Wyzwania prawne i związane z ładem korporacyjnym
Prawa inwestorów i standardy ładu korporacyjnego w krajach rynków wschodzących mogą być mniej rygorystyczne. Akcjonariusze mniejszościowi mogą mieć ograniczone możliwości odwołania się od decyzji zarządu, transakcji z podmiotami powiązanymi lub rozwodnienia kapitału własnego. Niezależność zarządu i jakość audytu mogą nie spełniać norm międzynarodowych.
Dodatkowo korupcja i brak mechanizmów egzekwowania prawa mogą wpływać na przewidywalność działalności i zaufanie inwestorów, zwiększając premię za ryzyko żądaną przez rynek.
Strategie ograniczania ryzyka
- Dywersyfikacja w wielu regionach i sektorach rynków wschodzących
- Stosowanie zarządzania aktywnego w celu lepszego zrozumienia rynku
- Zabezpieczanie ekspozycji walutowej, gdy to możliwe
- Regularny monitoring wskaźników makroekonomicznych
- Inwestowanie za pośrednictwem uznanych funduszy o ugruntowanej renomie
Podsumowując, akcje rynków wschodzących wiążą się ze znacznym ryzykiem inwestycyjnym. Jednakże dzięki systematycznej ocenie i dywersyfikacji ryzyka inwestorzy mogą wykorzystać potencjał wysokiego wzrostu, jaki oferują te rynki, jednocześnie amortyzując ryzyko spadków.
Czynniki napędzające wzrost rynków wschodzących
Pomimo nieodłącznego ryzyka, rynki wschodzące oferują niezwykle atrakcyjne czynniki napędzające wzrost, które nadal przyciągają zarówno inwestorów instytucjonalnych, jak i detalicznych. Czynniki te są wielowymiarowe i wzajemnie powiązane, obejmując trendy demograficzne, innowacje i reformy polityczne.
1. Dywidenda demograficzna
Gospodarki wschodzące zazwyczaj korzystają z młodych, szybko rosnących populacji. Takie czynniki demograficzne przyczyniają się do wzrostu siły roboczej i wzrostu konsumpcji krajowej. Przewiduje się, że kraje takie jak Indie, Indonezja i Nigeria doświadczą znacznego wzrostu populacji i urbanizacji w nadchodzących dekadach.
Ta dywidenda demograficzna przyczynia się do:
- Wyższej produktywności i wyników gospodarczych
- Rozwoju popytu klasy średniej i konsumentów
- Wzrostu popytu na mieszkania, edukację, opiekę zdrowotną i infrastrukturę
Wynikająca z tego konsumpcja krajowa napędza zyski przedsiębiorstw i napędza wyniki akcji w sektorach takich jak dobra konsumpcyjne pierwszej potrzeby, usługi finansowe i telekomunikacja.
2. Przeskok technologiczny
Rynki wschodzące często pomijają starą infrastrukturę i bezpośrednio wdrażają nowe technologie, co jest zjawiskiem znanym jako przeskok. Bankowość mobilna, rozwiązania fintech, energia odnawialna i e-commerce to przykłady godnych uwagi. Kenijski system M-Pesa to dobrze znany przykład innowacji, która powstała w kontekście rynków wschodzących i szybko się skaluje.
Szybkie wdrażanie platform cyfrowych zwiększa efektywność zarówno w sektorze publicznym, jak i prywatnym. Dominacja Chin w handlu elektronicznym, indyjska rewolucja w płatnościach opartych na UPI oraz rosnąca popularność bankowości cyfrowej w Brazylii ilustrują, jak innowacje mogą wspierać solidne wyniki przedsiębiorstw.
3. Polityka i reformy strukturalne
Wiele gospodarek wschodzących wdraża prorynkowe reformy mające na celu otwarcie się na globalnych inwestorów oraz liberalizację handlu i finansów. Przykładami są reformy podatkowe, usprawnienia w zarządzaniu fiskalnym oraz zachęty dla inwestycji zagranicznych.
Reformy zwiększają zaufanie inwestorów, wspierają stabilne otoczenie makroekonomiczne i tworzą długoterminowe kotwice wzrostu. Rynki takie jak Indonezja i Wietnam są często cytowane ze względu na swoją politykę prowzrostową i sprzyjające biznesowi otoczenie.
4. Udział w globalnych łańcuchach dostaw
W miarę jak globalne firmy dywersyfikują źródła zaopatrzenia i produkcję, rynki wschodzące są coraz bardziej zintegrowane z globalnymi łańcuchami dostaw. Strategia „Chiny plus jeden” jest bezpośrednim rezultatem dążenia międzynarodowych korporacji do zwiększenia odporności operacyjnej poprzez inwestowanie w inne gospodarki azjatyckie, takie jak Wietnam, Bangladesz i Filipiny.
Ta zmiana nie tylko wspiera produkcję zorientowaną na eksport, ale także prowadzi do modernizacji infrastruktury, napływu kapitału i transferu technologii, co ostatecznie wzmacnia lokalne akcje.
5. Transformacja zielonej gospodarki
Rynki wschodzące stają się kluczowymi graczami w globalnej transformacji energetycznej. Kraje takie jak Chile, Republika Południowej Afryki i Indie intensywnie inwestują w energię odnawialną i zrównoważony rozwój. Te zmiany otwierają ogromne możliwości w sektorach czystej technologii, energii alternatywnej i zielonej infrastruktury.
Dzięki globalnemu wsparciu instytucji takich jak Bank Światowy i funduszy private equity skoncentrowanych na klimacie, gospodarki rynków wschodzących są gotowe przewodzić w obszarach zrównoważonego rozwoju, w których kraje rozwinięte mogą borykać się z ograniczeniami wynikającymi z tradycji.
Dostęp dla inwestorów i rozwój instytucjonalny
Zwiększone globalne zainteresowanie rynkami wschodzącymi zaowocowało również poprawą dostępności i nadzoru nad rynkiem. Instytucje takie jak MSCI i FTSE wprowadziły bardziej rygorystyczne kryteria włączenia, zachęcając do lepszego zarządzania i przejrzystości.
Ponadto rozwój krajowych funduszy emerytalnych i państwowych funduszy majątkowych w krajach takich jak Malezja, Korea Południowa i Arabia Saudyjska zwiększył stabilność i długoterminowy kapitał na lokalnych rynkach akcji.
Rynki wschodzące nie są już peryferyjne. Stanowią one ponad 80% światowej populacji i około 60% globalnego PKB (w przeliczeniu na siłę nabywczą). Oczekuje się, że ich znaczenie w globalnych portfelach akcji będzie rosło wraz z postępującą konwergencją gospodarczą.
Wraz z trwającymi reformami, młodą demografią, innowacjami i głębszą globalną integracją, akcje rynków wschodzących stanowią kluczowy obszar dla długoterminowych globalnych strategii inwestycyjnych.
