WŁĄCZENIA I WYŁĄCZENIA INDEKSU: ZNACZENIE I WPŁYW

Indeks w kontekście rynków finansowych to zbiór statystyczny, który śledzi wyniki koszyka papierów wartościowych – zazwyczaj akcji – reprezentujących dany rynek lub segment. Do popularnych indeksów należą S&P 500, FTSE 100, Dow Jones Industrial Average i MSCI World. Indeksy te służą inwestorom jako punkty odniesienia do oceny wyników rynkowych i często wpływają na decyzje inwestycyjne za pośrednictwem funduszy śledzących indeksy, takich jak ETF-y (Exchange Traded Funds) i fundusze inwestycyjne.

Indeks jest zazwyczaj opracowywany według określonego zestawu kryteriów, takich jak kapitalizacja rynkowa, sektor, reprezentacja geograficzna lub płynność. Na przykład S&P 500 obejmuje 500 największych spółek publicznych w Stanach Zjednoczonych w oparciu o kapitalizację rynkową. Indeks FTSE 100 obejmuje 100 największych spółek notowanych na London Stock Exchange pod względem kapitalizacji rynkowej.

Indeksy są prowadzone przez firmy takie jak Standard & Poor’s, FTSE Russell i MSCI, a ich skład jest regularnie weryfikowany – co miesiąc, kwartał lub rok. Podczas tych rewizji akcje mogą być dodawane lub usuwane w zależności od tego, czy nadal spełniają kryteria indeksu.

Te dodania i usunięcia nie mają charakteru ceremonialnego; mogą mieć istotny wpływ na ceny i wolumen obrotu akcjami, których dotyczą, ze względu na zmiany w zachowaniach inwestorów, przepływach funduszy śledzących indeks oraz postrzeganym nastrojom dotyczącym fundamentalnych wskaźników spółki.

Kiedy spółka zostaje dodana do indeksu, staje się częścią powszechnie śledzonego benchmarku, co oznacza, że ​​fundusze indeksowe i ETF-y, które odzwierciedlają indeks, będą musiały kupować akcje tej spółki. Zazwyczaj skutkuje to krótkoterminowym wzrostem popytu na akcje, ponieważ inwestorzy instytucjonalni dostosowują swoje portfele do składu indeksu, co potencjalnie prowadzi do wzrostu ceny akcji i zwiększenia płynności.

I odwrotnie, gdy firma zostaje usunięta z indeksu, traci prawo do tych samych funduszy. W rezultacie fundusze te są zmuszone do sprzedaży swoich udziałów w tych akcjach, co może wywierać presję na spadek ceny akcji i zmniejszyć wolumen obrotu. Co więcej, akcje mogą ucierpieć z powodu ograniczonego zainteresowania analityków i mniejszej widoczności wśród międzynarodowych inwestorów.

Mechanizmy włączania lub wyłączania różnią się nieznacznie w zależności od dostawcy indeksu, ale generalnie są zgodne z powszechnie znanym harmonogramem:

• Kryteria wyboru: Na podstawie połączenia kapitalizacji rynkowej, płynności, siedziby i sektora.
• Data ogłoszenia: Zazwyczaj następuje kilka tygodni przed faktyczną datą zmiany, aby umożliwić dostosowanie portfela.
• Data wejścia w życie: Data, w której akcje oficjalnie dołączają do indeksu lub z niego wychodzą, często wyznaczana po zamknięciu rynku w określonym dniu handlowym.

Termin i przejrzystość tych działań oznaczają, że doświadczeni uczestnicy rynku mogą przewidywać i wykorzystywać oczekiwane wahania cen związane z rebalansowaniem indeksu. Dla wielu stanowi to również sygnał: dodanie może zostać zinterpretowane jako wotum zaufania do fundamentów firmy, a usunięcie – słusznie lub nie – jako obniżenie ratingu.

Należy jednak pamiętać, że fundamenty działalności podstawowej nie zmieniają się ze względu na status indeksu. Firma nie jest z natury lepsza lub gorsza tylko dlatego, że dołącza do indeksu lub z niego wychodzi – ale reakcja rynku może świadczyć o czymś innym.

Włączenie do głównego indeksu zazwyczaj skutkuje pozytywną reakcją cenową w krótkim okresie. Różne badania naukowe i analizy empiryczne udokumentowały zjawisko określane jako „efekt indeksu”, które oznacza zmianę ceny akcji spowodowaną zwiększonym popytem wynikającym z zakupów funduszy indeksowych. Ponieważ fundusze indeksowe muszą natychmiast odzwierciedlać zmiany składowe, akcje planowane do dodania do indeksu doświadczają silnej presji kupna w okolicach ogłoszenia i daty wejścia w życie.

Skala tego efektu może się różnić w zależności od szerokości indeksu i odsetka funduszy, które go pasywnie śledzą. Na przykład dołączenie do indeksu S&P 500 często wywołuje silniejszą reakcję cenową niż dołączenie do mniejszego lub bardziej wąsko zdefiniowanego indeksu, takiego jak Russell 2000 lub FTSE 250.

Po stronie kapitału rośnie popyt instytucjonalny, co poprawia płynność akcji i potencjalnie zmniejsza spread bid-ask. Dodatkowo firma może zyskać na widoczności i wiarygodności, co może przełożyć się na lepsze relacje analityków i większe zainteresowanie inwestorów. Zarówno analitycy, jak i inwestorzy często interpretują włączenie do indeksu jako potwierdzenie stabilności finansowej i perspektyw firmy na przyszłość.

Z drugiej strony, wykluczenie z indeksu może wywołać presję sprzedaży ze strony funduszy indeksowych i inwestorów instytucjonalnych, którzy muszą sprzedać akcje, aby utrzymać zgodność z indeksem. Często powoduje to znaczny spadek ceny i wolumenu, szczególnie w dniach poprzedzających i następujących po dacie wejścia w życie rewizji. Co więcej, płynność spółki może spaść, a jej akcje mogą przyciągnąć mniej inwestorów instytucjonalnych, co stanowi wyzwanie dla przyszłego pozyskiwania kapitału.

Efekt indeksu ma zazwyczaj charakter krótkoterminowy, a większość wahań cen występuje w okresie rebalansowania. Długoterminowe wyniki ponownie zależą głównie od fundamentalnych czynników biznesowych. Niemniej jednak zmiana indeksu może mieć długofalowe implikacje dla percepcji inwestorów i dynamiki płynności.

Oprócz pasywnych reakcji inwestorów, traderzy i spekulanci często próbują uprzedzać zmiany indeksu, przewidując, które akcje zostaną dodane lub usunięte, co dodatkowo zwiększa zmienność w okresie rebalansowania. Takie wahania wpływają również na rynki instrumentów pochodnych, w szczególności na opcje i kontrakty futures na akcje, których dotyczą.